Arkadaşlık4 Eylül 20264 dk okuma

Yeni İş Yerinde Tanışmak: İlk Ay İçin 30 Soru ve Yöntem

Yeni işe başlarken ekibe karışmanın yolu: ilk hafta neye dikkat edilir, kime ne sorulur ve 30 soruyla nasıl doğal sohbet kurulur.

Read in English

Kısa cevap

Yeni iş yerinde zorluk işi öğrenmek değil, ekibin içine girmek: iş soruları cevaplanıyor ama kişisel sohbet başlamıyor ve yeni gelen aylarca dışarıda kalabiliyor. Bunu açan şey büyük jestler değil tekrar: aynı kişilerle kısa ve sık temas, uzun tek seferlik konuşmadan iyi çalışıyor. Bu yazıda ilk ayın haftalık planı, kime ne sorulacağı ve 30 soru var. Ayrıca uzaktan çalışanlar için ayrı bir bölüm bulunuyor. Kısa cevap: kısa ve sık temas kur, iş sorusuyla başlayıp kişisel soruya geç.

Zor olan iş değil, ekibe karışmak

Yeni işte ilk haftalar genelde işin kendisiyle geçiyor: sistemler, süreçler, kimin ne yaptığı. Bu kısım zaten planlı ilerliyor, çünkü birinin sana anlatması gerekiyor.

Zorlanılan yer sosyal taraf. İş soruların cevaplanıyor ama kişisel sohbet başlamıyor. Ekip zaten kurulmuş ilişkilere sahip ve yeni gelen, o ilişkilerin dışında duruyor.

Bunu açan şey büyük jestler değil. Bir kere uzun konuşmak yerine aynı kişilerle kısa ve sık temas kurmak çok daha iyi çalışıyor: tanıdıklık tekrarla oluşuyor, süreyle değil.

01İş öğrenmek planlı ilerliyor, sosyal taraf ilerlemiyor.
02Ekip kurulmuş ilişkilere sahip, yeni gelen dışarıda kalıyor.
03Tanıdıklık tekrarla oluşuyor: kısa ve sık temas.
04Tek seferlik uzun konuşma bağ kurmuyor.
05İlk ay bitmeden kurulmayan temas sonra daha zor kuruluyor.

İlk ay için haftalık plan

Bu plan katı değil ama bir sıra veriyor. Sıra önemli, çünkü ilk hafta kişisel soru sormak erken kaçıyor.

011. hafta: isim öğren, iş sorusu sor, kimin ne yaptığını çıkar.
022. hafta: birlikte kahve ya da öğle yemeği, ikili sohbet.
033. hafta: iş dışı bir konu aç, ortak nokta ara.
044. hafta: ekip dışı ortamlara katıl (öğle arası yürüyüş, etkinlik).
05Ay sonu: en çok konuştuğun üç kişiyi fark et, teması sürdür.

Kime ne sorulur?

Herkese aynı soruyu sormak işe yaramıyor. İş yerindeki ilişkiler rolü ve mesafeye göre farklı sorular kaldırıyor.

01Doğrudan birlikte çalıştığın kişiler: süreç ve beklenti soruları.
02Yöneticin: öncelikler, iyi işin neye benzediği, geri bildirim biçimi.
03Aynı seviyeden meslektaşlar: kişisel sorular en rahat burada işliyor.
04Diğer ekiplerden kişiler: ne yaptıklarını sor, kimse anlatmayı reddetmiyor.
05Senden önce yeni gelmiş biri: en değerli kaynak, aynı yoldan geçmiş.

İş soruları: 10 soru

İlk hafta için. Bu sorular hem işe yarıyor hem sohbet açıyor, çünkü herkes kendi işini anlatmayı seviyor.

01Burada bir haftan tipik olarak nasıl geçiyor?
02Bu ekipte iyi iş neye benziyor?
03Yeni gelenlerin en çok neyi anlaması zaman alıyor?
04Hangi araçları günlük kullanıyorsunuz?
05Bir konuda takılırsam kime sormalıyım?
06Bu projenin geçmişi ne, nereden başladı?
07Toplantılarda beklenen katılım nasıl?
08İlk ayda öğrenmemi önerdiğin bir şey var mı?
09Burada işlerin yürüme biçiminde beni şaşırtacak ne var?
10Sen buraya nasıl geldin?

İş dışına açılan sorular: 10 soru

İkinci haftadan sonra. Bu sorular iş bağlamında kalıyor ama kişisel cevaba alan açıyor.

01İşe nasıl geliyorsun, yol uzun mu?
02Öğle aralarını nasıl geçirirsin?
03Uzaktan mı ofiste mi daha verimlisin?
04Bu şehirde ne kadardır yaşıyorsun?
05İşten sonra genelde ne yaparsın?
06Buraya gelmeden önce ne yapıyordun?
07Hafta sonu planların olur mu, yoksa doğaçlama mı?
08Kahve mi çay mı, bu ofiste bu bir tartışma mı?
09Yakında iyi bir yemek yeri var mı?
10İzinlerini nasıl kullanmayı seversin?

Kişisel sorular: 10 soru

Üçüncü haftadan sonra ve yalnızca sohbetin doğal aktığı kişilerle. Bu sorular ortak nokta bulmayı hızlandırıyor.

01En son ne izledin ya da okudun?
02Bir hobin var mı, ne zaman başladın?
03Nerede büyüdün?
04Hiç şehir değiştirdin mi, nasıl bir histi?
05Bu işe girmeden önce ne olmak istiyordun?
06Seni en çok ne dinlendiriyor?
07Yeni bir şey öğrenmek için ne yaparsın?
08Hangi konuda saatlerce konuşabilirsin?
09İş dışında bir şeyler yapan bir grup var mı burada?
10Buraya ilk geldiğinde sana ne söylenmesini isterdin?

Uzaktan çalışanlar için ne değişiyor?

Uzaktan başlayan biri için tesadüfi temas yok: koridorda karşılaşma, mutfakta sohbet, aynı asansöre binme yok. Bu temasların hepsi kasıtlı hâle getirilmeli.

Pratik yöntem şu: haftada iki kişiyle on beş dakikalık, gündemi olmayan bir görüşme ayarlamak. Gündemsiz olması önemli, çünkü iş görüşmesi kişisel sohbet üretmiyor.

01Tesadüfi temas yok, hepsi planlanmalı.
02Haftada iki kişiyle 15 dakikalık gündemsiz görüşme.
03Kamerayı açmak tanışma aşamasında fark yaratıyor.
04Yazılı kanallarda kısa ve sık yazmak, uzun mesajdan iyi.
05İlk aylarda mümkünse bir kez yüz yüze buluşulmalı.

Sohbet açılmıyorsa

Bazı ekiplerde iş dışı sohbet kendiliğinden açılmıyor: herkes yoğun, herkes kendi ekranında ve kimse ilk soruyu sormuyor. Bu, ekibin soğuk olduğu anlamına gelmiyor; alışkanlık hâline gelmiş bir sessizlik.

Ekip etkinliklerinde hazır bir soru destesi bu eşiği düşürüyor, çünkü soruyu masadaki kimse sormuş olmuyor ve kimse fazla kişisel davranmış sayılmıyor. İlk Buluşma Davranışları destesi yeni tanışan insanlar için, Gıybet Kazanı birbirini tanıyan gruplar için, En İyi Yalan Kazanır ise blöf sevenler için kurulmuş.

Sık sorulan sorular

Yeni iş yerinde ne kadar sürede ekibe karışılır?

Genelde ilk ay belirleyici oluyor. Bu süre içinde temas kurulmazsa sonrasında daha zor kuruluyor, çünkü ekip yeni geleni "yerleşmiş" sayıp ayrıca ilgi göstermeyi bırakıyor. Ay sonunda düzenli konuştuğun üç kişi varsa süreç doğru işliyor demektir.

İlk hafta kişisel soru sorulur mu?

Erken kaçıyor. İlk hafta iş soruları hem daha rahat karşılanıyor hem de sohbet açıyor, çünkü herkes kendi işini anlatmayı seviyor. Kişisel sorular üçüncü haftadan sonra ve yalnızca sohbetin doğal aktığı kişilerle işliyor.

İçe dönük biri yeni işte nasıl tanışır?

Kalabalık ortamlar yerine ikili temasla. Öğle yemeği ya da kahve molası, ekip toplantısından çok daha az enerji istiyor ve daha kalıcı bağ kuruyor. Haftada iki kişiyle kısa temas, ayda bir büyük etkinliğe katılmaktan iyi sonuç veriyor.

Uzaktan başlayan biri ne yapmalı?

Tesadüfi teması kasıtlı hâle getirmeli: haftada iki kişiyle on beş dakikalık, gündemi olmayan görüşme ayarlamalı. İş görüşmeleri kişisel sohbet üretmiyor, bu yüzden gündemsiz olması önemli. Mümkünse ilk aylarda bir kez yüz yüze buluşulmalı.

İş yerinde arkadaşlık kurmak gerekli mi?

Gerekli değil ama işi kolaylaştırıyor. Tanıdığın kişiye soru sormak, tanımadığın kişiye sormaktan kolay; bu da öğrenme hızını doğrudan etkiliyor. Arkadaşlık zorlanmamalı, ama temas kurmak zorlanmalı.

Bu yazıda geçen kart setleri

İlk Buluşma Davranışları

İlk buluşmada neyin kabul edilebilir, neyin kırmızı bayrak olduğunu konuşturan 100 tanışma soru kartı.

Gıybet Kazanı

Hafif goygoyla başlar, ağır ifşayla biter. Yakın arkadaş grupları için 100 kartlık dedikodu seti.

En İyi Yalan Kazanır

Kart konuyu verir, sen anlatırsın, grup gerçek mi yalan mı tahmin eder. 100 kartlık grup oyunu.

Oynamaya hazır mısın?

Beni Tanı'yı indir, kart setini seç ve telefonu masaya koy.

Uygulamayı İndir